ابو الفضل مير محمدى زرندى

175

تاريخ و علوم قرآن ( فارسى )

حمزه را تلاوت مىكند و از ابى مهدى نقل شده است كه گفته : اگر قدرت داشتم ، به شكم و پشت كسى كه به قرائت حمزه تلاوت مىكند بشدت مىزدم « 1 » . 4 - اينكه مراد از حديث « قرآن با هفت حرف نازل شده است » اين قرائتهاى هفتگانه نيست تا گفته شود : چون حديث ، متواتر است پس مضمون آن كه قرائت هفتگانه باشد ، نيز ، متواتر است ؛ زيرا ما در سابق گفتيم كه حديث ، مربوط به الفاظ و قرائت آن نيست بلكه مراد از آن ، انواع و وجوه معانى است . و از ابى شامه و ابن عماد و مكى نقل شده : كسى كه خيال كند اين قرائات همانست كه در حديث « قرآن با 7 حرف . . . » آمده سخت به غلط افتاده و يا اين عقيده از جهالت ناشى شده است . و علاوه خلاف اجماع هم هست « 2 » . خلاصه اينكه چون تواتر قرائات ، ثابت نشد و اجماعى هم بر آن نبود پس بايد دليلى بر جواز قرائت كلا و يا بعضا و يا به عدم آن اقامه شود ، بدون اينكه از اجماع ، خوفى داشته باشيم ، زيرا اجماعى در بين نيست . بحث دوم اما جواز قرائت به اين قرائتها گر چه متواتر نباشند ، فى الجمله مورد اتفاق علماء است ، گر چه در بعضى از شرائط آن اختلاف شده كه در ضمن نقل اقوال روشن خواهد شد كه عبارت است از : اما از اماميه 1 - شيخ طبرسى مىنويسد : از مذهب اماميه ظاهر مىشود كه آنان اجماعا گفته‌اند قرائت به قرائاتى كه بين مردم متداول است جايز است و در عمل نيز به آنچه كه اين قراء گفته‌اند تابع گشته‌اند و عمل به قرائتى را كه نادر باشد كراهت داشته‌اند « 3 » . 2 - علامه حلى مىنويسد : قرائت هر يك از قرائتهاى هفت نفر معروف ، جايز است

--> ( 1 ) تفسير البيان ، ص 99 . ( 2 ) الاتقان ، ج 1 ، ص 82 . ( 3 ) مقدمه تفسير مجمع البيان ، فن 2 ، ج 1 ، ص 12 .